E-ticarette, Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar (Karar Sayısı: 10813) Resmî Gazete’de yayımlandı. Peki bu değişiklikler ne anlama geliyor?
Artık e-ticaret sitelerinden yurt dışından alışveriş yapamayacak mıyız?
“30 Euro’luk muafiyet kaldırıldı” ne demek? Böyle bir muafiyet var mıydı?
Bu değişiklikte tüketici mağdur mu bırakıldı, yoksa sanılanın aksine tüketici lehine mi bir durum söz konusu?
Detaylarına birlikte bakalım.
Mevcut Düzenleme Nasıldı?
Mevcut durumda kıymeti 30 Euro ve altındaki eşyaların, e-ticaret sitelerinden alınması halinde (bazı eşyalar hariç):
- Eşya Avrupa Birliği’nden geliyorsa, ürünün ne olduğu fark etmeksizin %30
- Diğer ülkelerden geliyorsa %60 oranında vergi tahsil ediliyordu.
Bu vergiler, sizin adınıza alışveriş yaptığınız web sitesi tarafından gümrüğe ödeniyor, ürün adresinize teslim ediliyordu.
Bu durum, Amerika, Çin, İngiltere gibi ülkelerden gelen ürünlerde tüketicinin %60 vergi ödediği anlamına geliyordu.
Bu işlemlerin beyanlarını hızlı kargo şirketleri sizin adınıza yapıyor, vergiyi ödüyor ve ürünü adresinize teslim ediyordu.
Peki Şimdi Ne Değişti?
Yapılan değişiklikle ilgili Resmî Gazete’de yayımlanan madde şu şekildedir:
2009/15491 Sayılı Karar’ın 126-b maddesindeki “30 Avro’yu aşan ancak” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.
“126-b) Normal usulde beyan edilecek olan, serbest dolaşıma giriş rejimine konu; değeri 30 Avro’yu aşan ancak 1500 Avro’yu aşmayan, bir gerçek kişiye gelen ticari miktar ve mahiyet arz etmeyen eşyanın, gümrük beyanı dahil tüm gümrük işlemlerine ilişkin faaliyetlerinin takip edilip sonuçlandırılmasında, posta idaresi ile Bakanlıkça belirlenen koşulları taşıyan hızlı kargo taşımacılığı yapan şirketler dolaylı temsilci olarak yetkili kılınabilir…”
Ticaret Bakanlığı Ne Diyor?
Ticaret Bakanlığı’nın basın açıklamasında şu ifadeler yer alıyor:
“Gerçek kişiler adına gelen, kıymeti 30 Avro’ya kadar ticari miktar ve mahiyet arz etmeyen eşyanın Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi ile ithalatı sonlandırılmıştır. Bu ürünler bundan böyle mevzuatın genel hükümlerine göre normal ithalat prosedürleri çerçevesinde ithal edilecektir.”
Peki bu ne anlama geliyor?
Normal ithalat prosedürü nedir?
Bundan sonra nasıl alışveriş yapacağız, hangi vergileri ödeyeceğiz?
Normal İthalat Prosedürü Ne Demek?
Ticari bir eşya ithal edilmek istendiğinde Gümrük Müşavirlikleri, eşyanın tüm detaylarını inceler ve GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) tespitini yapar.
Bu tespit sayesinde:
- Alınması gereken izinler
- Ödenmesi gereken tüm vergiler
- Uygulanacak mevzuat hükümleri
netleşmiş olur.
Önceki düzenlemede bu işlemler, hızlı kargo şirketleri tarafından basit usulde yürütülüyordu.
Yeni düzenleme ile bu firmalar açısından prosedür değişmiş oldu.
Tüketici Bu Sürecin Neresinde?
Aslına bakarsanız bu değişiklik tüketiciyi doğrudan ilgilendiren bir durum değil.
E-ticaret firmaları, sattıkları ürünlerin GTİP tespitini yaparak, normal usulde beyanlarını kendileri yapacak veya yaptıracak.
Vergiler, izinler ve diğer işlemler satıcı firma tarafından organize edilecek.
Tüketici olarak size yansıyan bir işlem olmayacak.
Siz ürünü zaten vergi dahil fiyatla satın alacaksınız.
Üstelik, önceye kıyasla daha düşük vergi ödemeniz bile mümkün.
Nasıl mı? Örneklerle Anlatalım
Amerika (Amazon, Ebay, Amerikadaniste vb.) üzerinden kişisel kullanım amaçlı bir ayakkabı aldığınızı düşünelim.
- Eski sistemde: %60 tek ve maktu vergi
- Yeni sistemde:
- %8 Gümrük Vergisi
- %40 İlave Gümrük Vergisi
- Toplam: %48
Yani zaten %60 ödediğiniz bir ürünü, daha düşük bir oranla almış oluyorsunuz.
Çin (Banggood, Temu, AliExpress, SHEIN vb.) üzerinden kişisel kullanım amaçlı deri çanta alımı örneğinde de durum benzer:
- Eski sistemde: %60 tek ve maktu vergi
- Yeni sistemde:
- %9,7 Gümrük Vergisi
- %39 İlave Gümrük Vergisi
Yani yine önceki %60’lık yükün altına düşen bir tablo söz konusu.
Sonuç: Kim Kazandı?
Özetle, bu düzenleme yoruma açık olmakla birlikte tüketici lehine bir hâl alıyor.
Denetimlerin sıklaşması, ürün güvenliğini ve şeffaflığı artırıcı bir adım olarak değerlendirilebilir.
Hızlı kargo firmaları açısından daha zahmetli bir süreç doğmuş olsa da, tüketici yurt dışı alışverişine güvenle devam edebilecek.
🔍 Siz Ne Düşünüyorsunuz?
Yurt dışı e-ticarette yapılan bu düzenleme, ilk bakışta tüketici lehine gibi görünse de uygulamada nasıl sonuçlar doğuracağını zaman gösterecek. Vergi oranları, denetim süreci ve hızlı kargo sistemindeki değişiklikler, farklı deneyimleri ve tartışmaları da beraberinde getirebilir.
Siz bu değişikliği olumlu mu yoksa olumsuz mu buluyorsunuz?
Yurt dışından alışveriş yapan biri olarak yaşadığınız deneyimler neler?
👉 Görüşlerinizi X (Twitter) ve Instagram üzerinden bizimle paylaşın.
📌 X: @bizyaziyoruzcom
📌 Instagram: @bizyaziyoruzcom
Bu konuyu birlikte tartışalım, yorumlarınızla gündemi birlikte şekillendirelim.
Sıkça Sorulan Sorular
- Yurt dışı alışveriş yasaklandı mı? Hayır, sadece vergilendirme usulü değişti. Normal ithalat prosedürü uygulanacak.
- Temu ve Shein siparişleri gümrükte kalır mı? Hayır, kargo firmaları gümrük işlemlerini sizin adınıza yapmaya devam edecek.
- Gümrük vergisi arttı mı? Eskiden sabit %60 ödenirken, yeni sistemde ürüne göre (GTİP) %48 civarında vergi çıkma ihtimali var.
